Hiv: testen en behandelen

Wat doe je als je cliënt misschien hiv heeft?

Heb je een cliënt met een mogelijke hiv-infectie? Check de symptomen, kijk welke test je doet en hoe je hiv behandelt volgens de richtlijn.

Ook partners informeren is van belang. Hiermee kunnen we verdere verspreiding van hiv voorkomen. Ga hierover in gesprek met je cliënt. Bespreek ook seksueel gedrag en ondersteun in het maken van gezonde keuzes.

Denk je dat je hiv hebt? Lees wat je kunt doen

Onderstaande informatie komt uit de LCI Richtlijn hiv en is gelijk aan de informatie in de Multidisciplinaire Richtlijn Soa's, de bijbehorende Samenvattingskaart en de MDR Soa-app voor iOS en Android.

Wie test je op hiv?

  • Mensen met klachten die kunnen passen bij acute hiv 
  • Mensen met een andere soa of een hiv-indicatorziekte
  • Mannen die seks hebben met mannen (MSM)
  • Mensen die uit een land komen waar hiv vaker voorkomt
  • Sekswerkers
  • Mensen die geïnformeerd zijn over hiv door een sekspartner
  • Mensen met sekspartners uit een van deze groepen
  • Mensen met meer dan 3 sekspartners het afgelopen half jaar/wisselende contacten
-

Hiv-cijfers in Nederland

Het aantal mensen dat een hiv-infectie krijgt daalt langzaam in Nederland: in 2022 kregen 393 mensen de diagnose hiv. Toch weten 1.400 mensen niet dat ze hiv hebben. Ook komen sommige mensen te laat in de zorg.

Incubatietijd hiv

Het kan 0 tot 15 jaar (of langer) duren voordat hiv aids wordt. Gemiddeld duurt dit 8 tot 10 jaar.

Window-periode voor serologische test: een reguliere combi-hivtest kan 3 weken na het risico een infectie vaak al aantonen. Een infectie uitsluiten kan pas 3 maanden na het laatste risicocontact.

Symptomen acute hiv

50 tot 90% van de hiv-geïnfecteerden ontwikkelt binnen 2 tot 4 weken acuut retroviraal syndroom met griepachtig verloop en huiduitslag. Dit is acute hiv. Symptomen zijn:

  • Mononucleose/pfeifferachtig beeld (zware griep zonder hoesten en neusverkoudheid) en koorts
  • Spierpijn
  • Gewrichtspijn
  • Lymfadenopathie
  • Nachtzweten
  • Vermoeidheid
  • Huiduitslag
  • Hoofdpijn
  • Diarree
  • Gewichtsverlies
  • Orale en genitale ulcera
  • Faryngitis

Na het acute stadium geeft hiv meestal geen klachten. 

Aids: 

  • Opportunistische infecties
  • Neurologische ziektebeelden
  • Neoplasieën

Hiv-indicatorziekten

  • Andere soa's 
  • Hepatitis A of B 
  • Mononucleose/Pfeifferachtig beeld 
  • Herpes zoster 
  • Seborroïsch eczeem 
  • Onverklaarde klachten zoals chronische diarree of gewichtsverlies
     

Richtlijnen soa’s

Testen en behandelen hiv

Wil je meer lezen over hiv, waar je op moet letten bij het stellen van de diagnose en hoe je hiv behandelt? In de LCI Richtlijn hiv vind je uitgebreide informatie.

Bekijk de LCI Richtlijn hiv

Andere richtlijnen

Diagnose en testen hiv

  • Combi-test (serologie hiv 1 en 2, inclusief p24 antigeen)
  • Hiv-sneltest (nb minder sensitief dan combi-test in window-periode)
  • RNA-bepaling: bij sterke verdenking hiv-infectie en acute hiv klachten, zeker als combi-test negatief is
  • Confirmatie: Western Blot of RNA-bepaling

Behandeling hiv

Heeft je cliënt hiv? Dan is het belangrijk dat die snel behandeld wordt. Hoe eerder iemand start met behandeling, hoe kleiner de kans op complicaties. Ook kan je cliënt hiv dan niet meer overdragen.

Heeft je cliënt hiv? Dan heeft die een antiretrovirale behandeling nodig. Neem hiervoor contact op met het hiv-behandelcentrum in je regio. Probeer zo snel mogelijk een afspraak te maken voor je cliënt. 

In het hiv-behandelcentrum wordt je cliënt begeleid door een hiv-consulent. Je cliënt kan met alle vragen over hiv bij de hiv-consulent terecht.

Hiv niet meer doorgeven

Hiv door medicatie niet meer meetbaar in het bloed

Gebruikt iemand met hiv medicijnen? Dan is hiv na een tijd niet meer meetbaar in het bloed. En kan iemand het virus niet meer doorgeven aan een ander. Ook niet tijdens seks zonder condoom. Dit heet niet meetbaar = niet overdraagbaar (N=N). 

Meer weten over N=N?

Sekspartners informeren

Alle partners vanaf de laatste bekende negatieve hiv-serologie. Is je cliënt niet eerder getest? Informeer dan alle mogelijke sekspartners uit het verleden.

Vindt je cliënt het moeilijk om sekspartners te informeren? Overleg met je regionale GGD: een GGD-verpleegkundige kan je cliënt hierbij helpen.

Bespreek het maken van gezonde keuzes

Met je cliënt praten over seksueel gedrag en ondersteuning bij het maken van gezonde keuzes is een essentieel onderdeel van het soa-consult: 

  • Bespreek het gebruik van condooms en PrEP.
  • Is je cliënt man en heeft hij seks met mannen (MSM)? Op mantotman.nl staat informatie over condooms, PrEP en vaccinaties. 

Wil je tips over hoe je iemand optimaal ondersteunt op het gebied van seksueel gedrag? In 2 uur is je kennis helemaal up-to-date met de e-learning Ondersteun je cliënt bij het maken van gezonde keuzes
 

Lees meer over het soa-consult

Hiv voorkomen met PrEP

Dagelijks gebruiken of alleen rond de seks 

PrEP is een medicijn dat zorgt dat je geen hiv krijgt. Heeft je cliënt meer kans op hiv? Bespreek of die misschien PrEP wil gebruiken. 

Lees meer over PrEP

Naar 0 nieuw hiv-infecties

Hoor zorgen we dat niemand in Nederland meer hiv krijgt? En wat is jouw rol als zorgprofessional hierin?

Contact met onze experts

Heb je een vraag over hiv? En wil je advies van onze gespecialiseerde (huis)artsen? Wij helpen je graag verder. Je krijgt binnen 48 uur antwoord van ons.
tekstballon

Soa Aids Nederland helpt publiek en professionals om hiv en andere soa’s te voorkomen, op te sporen en te behandelen. We bieden iedereen betrouwbare informatie op maat. Soa Aids Nederland ontvangt subsidie van het RIVM.