Vaccineren HPV

Meisjes vanaf 12 jaar die nog niet seksueel actief zijn, kunnen in Nederland gratis worden ingeënt tegen het HPV-virus. Dit virus kan baarmoederhalskanker en anuskanker veroorzaken. Voor jongens is die regeling er niet. Hoe werkt de vaccinatie? Zijn er bijwerkingen? Lees hier antwoord op al je vragen over HPV.

Het hpv-vaccin beschermt tegen de virussen die zorgen voor 70 procent van de gevallen van baarmoederhalskanker. In Nederland worden vrouwen vanaf 30 jaar gescreend op baarmoederhalskanker. Elk jaar krijgen ruim 600 vrouwen baarmoederhalskanker. Hiervan overlijden ruim 200 vrouwen. Vaccinatie tegen HPV zou volgens de Gezondheidsraad het aantal doden kunnen halveren. 

Wat is HPV

HPV staat voor humaan papillomavirus. Het komt vaak voor; 80 van de 100 vrouwen hebben wel eens zo’n virus gehad. Er zijn meer dan 150 soorten HPV. In Nederland worden meisjes ingeënt tegen de HPV-variant die baarmoederhalskanker veroorzaakt. Lees meer over HPV.

Waarom HPV-vaccinatie?

Elk jaar krijgen ruim 600 vrouwen baarmoederhalskanker. Hiervan overlijden er ruim 200 vrouwen. Vaccinatie tegen HPV zou volgens de Gezondheidsraad het aantal doden kunnen halveren.

Hoe werkt de vaccinatie?

Door vaccinatie leert je lichaam de HPV-virustypen die baarmoederhalskanker veroorzaken te herkennen. Je lichaam ruimt zo’n virus dan op als het in je lichaam terechtkomt. Hierdoor voorkom je in veel gevallen baarmoederhalskanker. De vaccinatie die in Nederland wordt gebruikt, beschermt tegen de twee belangrijkste typen HPV-virus. Deze twee typen zorgen voor 70% van de gevallen van baarmoederhalskanker. De overige 30% wordt veroorzaakt door andere virustypen. Je kunt na vaccinatie dus nog steeds baarmoederhalskanker krijgen. Daarom blijft het belangrijk dat gevaccineerde vrouwen op hun dertigste een uitstrijkje laten maken. In het kader van het Bevolkingsonderzoek Baarmoederhalskanker krijg je vanaf je 30e tot je 60e elke vijf jaar een uitnodiging van je huisarts om een uitstrijkje te laten maken om te onderzoeken of je baarmoederhalskanker hebt.

Voor wie is de vaccinatie en wanneer?

Vanaf 2011 worden alle meisjes van 12 jaar oud uitgenodigd voor de vaccinatie.

Kunnen jongens zich ook laten vaccineren?

Er wordt in Nederland geen vaccinatieprogramma voor jongens aangeboden en vergoed. Toch lopen vooral jongens en mannen die seks hebben met mannen een verhoogd risico op infectie met HPV. Omdat HPV ook keel- en anuskanker kan veroorzaken, is vaccinatie voor jongens dus ook nuttig. Ons advies aan de gezondheidsraad is om ook jongens te laten vaccineren.

Waarom alleen jonge meisjes?

Vaccinatie heeft vooral zin als je nog geen seks hebt gehad. Je bent dan nog niet in aanraking gekomen met HPV. Om die reden wordt het aangeboden aan jonge meisjes. Omdat HPV ook keel- en anuskanker kan veroorzaken is vaccinatie voor jongens ook nuttig. Dat wordt helaas nog niet aangeboden en ook niet vergoed. Soa Aids Nederland vindt dat ook jongens recht hebben op deze bescherming.

Heeft de vaccinatie ook bijwerkingen?

Voordat het op de markt kwam is het HPV-vaccin uitgebreid getest op zijn veiligheid en eventuele bijwerkingen. Bijwerkingen die in zeldzame gevallen voorkomen zijn pijn, roodheid en zwelling rond de plek waar geïnjecteerd is.  Ook kregen sommige meisjes buikpijn, misselijkheid, moeheid, hoofdpijn of koorts van de vaccinatie. De meeste klachten zijn mild en gaan vanzelf over.

Kloppen de verhalen over ernstige bijwerkingen niet?

Op internet gaan veel verhalen rond over ernstige andere bijwerkingen van vaccinaties. Zo zouden er ernstige vermoeidheidsklachten optreden bij jonge meisjes. Daar is geen bewijs voor. Van de klachten is niet aan te tonen of ze wel of niet komen door vaccinatie. Ook veel meisjes die niet zijn gevaccineerd krijgen namelijk deze klachten.
Ruim 10 jaar geleden zijn veel jonge vrouwen voor het eerst gevaccineerd met het HPV-vaccin. Hun gezondheid wordt al die jaren in de gaten gehouden. Zij hebben geen klachten die bewezen door het vaccin veroorzaakt zijn. Het is niet te verwachten dat er op lange termijn bijwerkingen zijn van het HPV-vaccin. Het Nederlands Bijwerkingencentrum Lareb en het RIVM doen voortdurend onderzoek naar bijwerkingen van medicijnen en vaccinaties.

Is een condoom niet genoeg bescherming tegen HPV?

Nee. Door een condoom te gebruiken heb je minder kans op het oplopen van het virus, maar de bescherming is niet 100%. Het virus kan namelijk ook worden overgebracht via contact met de huid rondom de geslachtsdelen.

Is veilige seks nog nodig als ik ben gevaccineerd?

Ja. Veilige seks blijft belangrijk. Het vaccin beschermt tegen twee HPV-typen die baarmoederhalskanker kunnen veroorzaken. Het vaccin beschermt niet tegen alle HPV-typen en ook niet tegen andere seksueel overdraagbare aandoeningen zoals chlamydia of hiv.

Heeft vaccinatie nog zin als ik al seks heb gehad?

Ja. Een HPV-infectie kan al na één seksueel contact zijn opgelopen. Toch kan het dan zin hebben om je te laten vaccineren als er nog maar weinig seksueel contact is geweest. Dan is er namelijk kans dat je nog geen infectie hebt opgelopen met één van de HPV-typen waartegen de vaccinatie beschermt. Hoe meer seks je hebt gehad, hoe groter de kans dat je al geïnfecteerd bent (geweest) met HPV. Vaccinatie is dan minder effectief.

Waarom beschermt deze vaccinatie niet tegen genitale wratten?

Bepaalde typen HPV-virussen kunnen baarmoederhalskanker veroorzaken. Genitale wratten worden door andere typen van dit virus veroorzaakt. Het HPV-vaccin beschermt niet tegen die typen. Er bestaat wel een vaccin tegen genitale wratten dat in de rest van de wereld veel wordt gebruikt. In die landen komen genitale wratten bijna niet meer voor bij jongeren die HPV-vaccinatie kregen. Soa Aids Nederland vindt dat ook in Nederland een vaccin ingezet moet worden dat beschermt tegen genitale wratten.

Is de kans groter dat ik kanker krijg als ik genitale wratten heb (gehad)?

Genitale wratten en baarmoederhalskanker worden allebei veroorzaakt door HPV-typen. Maar allebei door andere soorten. Het hebben van genitale wratten betekent dus niet dat je ook de variant hebt die baarmoederhalskanker kan veroorzaken.

Meer weten over HPV en andere soa's? Lees hier alles over soa's

Delen