Lichamelijk onderzoek bij een soa-test

Bij een lichamelijk onderzoek zal de arts of verpleegkundige kijken of er symptomen van een soa te zien zijn. Wat er wordt onderzocht, hangt af van de soa. Er kan een een bloedonderzoek, urinetest of een uitstrijkje worden gedaan. Hoe werkt een lichamelijk onderzoek precies?  

Wat is een bloedonderzoek?

Bij sommige soa-testen wordt je bloed afgenomen. Bij een soa-polikliniek van de GGD wordt het bloed standaard onderzocht op aanwezigheid van syfilis en soms op hepatitis B. De hiv-test kan met hetzelfde bloed worden gedaan. Soms wordt een hiv-sneltest gedaan: de uitslag daarvan komt binnen 15 minuten. Heb je kans op een acute hiv-infectie (bijvoorbeeld omdat je als man onveilige seks hebt gehad met een man of en je klachten hebt die daarbij passen) dan wordt ook een test in het laboratorium gedaan. Die test kan eerder dan een sneltest een recente hiv-infectie aantonen. Bij een positieve hiv-uitslag zal ter bevestiging altijd een tweede hiv-test gedaan worden.

Wat is een urineonderzoek?

Bij mannen kunnen veel soa’s kunnen worden aangetoond door hun plas te onderzoeken. Het liefst de ochtendurine of anders het eerste deel van een latere plas. Dit vang je op in een potje. Om chlamydia en gonorroe aan te tonen, is urineonderzoek voor mannen net zo betrouwbaar als een uitstrijkje van de plasbuis. Bij vrouwen is het urineonderzoek iets minder betrouwbaar dan een zelf afgenomen uitstrijkje uit de vagina.

Wat is een uitstrijkje?

Bij een uitstrijkje wordt er vocht weggenomen uit de uitgang van de penis, vagina, anus of keel. Dit kun je zelf doen of laten doen door de arts.

Een uitstrijkje uit de vagina
Vouwen kunnen zelf een uitstrijkje maken van de vagina. Met een wattenstaafje ga je naar binnen en strijkt 10 seconden over de wand van je vagina; het is eenvoudiger dan een tampon inbrengen! Een onderzoek met een eendenbek is alleen nodig als je klachten hebt.  

Een uitstrijkje uit de uitgang van de penis
Bij mannen wordt soms met een staafje vocht uit de plasbuis afgenomen. Dit kan nodig zijn als je afscheiding hebt uit de penis of pijn bij het plassen. Dat uitstrijkje wordt onderzocht op gonorroe. Dit doet geen pijn. Voor onderzoek op chlamydia werd vroeger een dieper uistrijkje uit de plasbuis genomen. Dit was voor veel mannen een nare ervaring. Urineonderzoek is nu voldoende.

Een uitstrijkje uit de anus
Meestal kun je zelf een uitstrijkje maken uit je anus. Met een wattenstaafje ga je naar binnen en strijkt 10 seconden over de wand van je anus. Als je klachten hebt in je anus kan het nodig zijn dat de arts je anus van binnen bekijkt. Dat gebeurt dan met een instrument dat een klein stukje in de anus wordt aangebracht (een proctoscoop). Er wordt dan ook vocht afgenomen. De arts kan dan de blaasjes van herpes genitalis, genitale wratten en een syfiliszweer zien.

Een uitstrijkje uit de keel
Bij mannen en vrouwen wordt soms een uitstrijkje van de achterkant van de keel afgenomen. De arts of verpleegkundige strijkt met een wattenstaafje achterin je keel bij je amandelen. Als je een 'kok' gevoel krijgt zit de arts op de juiste plaats, het doet geen pijn. 

Delen